گزارش دیدار دکتر عباسعلی نورا نماینده مردم شریف سیستان در مجلس شورای اسلامی با وزیر جهاد کشاورزی از وبسایت ایشان:

مصاحبه درخصوص جلسه وزیرمحترم جهاد کشاورزی و دکتر عباسعلی نورا ، نماینده مردم شریف زابل و زهک و هیرمند

(فرستنده و گزارشکر خبر : محمد ابراهیم قهرمانی)

جناب آقای نورا ، اخیراً دیداری با وزیرمحترم جهاد کشاورزی داشتید . در خصوص دستاورد این دیدارو مسائل و مواردیکه درجلسه مطرح گردید توضیح بفرمایید.

نورا: این جلسه  مورخ 31/5/89 روز یکشنبه درمحل دفتر جناب دکترخلیلیان برگزار گردید. ازعمده مسائلی که در این جلسه به آن پرداخت شد بحث مرکز تحقیقات درسیستان بعنوان مهمترین رکن منطقه ، منابع طبیعی و بحث اشتغال در جهاد کشاورزی بود .

یکی از مهمترین مسائل مطروحه دراین جلسه ، مدیریت یکپارچه آب در سیستان بود که مردم عزیز  دراین خصوص رنج بسیاری را متحمل می شوند. موارد دیگری اعم از لایروبی انهار و رودها ، آبرسانی لوله ای ،مسئله بذر گندم  و خدمات نهادهای کشاورزی مورد اشاره قرار گرفت که باید اعلام نمایم جناب وزیر در همه موارد با حوصله فراوان شنوای مطالب ارائه شده بودند و قول دادند تا یک تیم تخصصی در وزارتخانه در خصوص مطالب مطروحه به منطقه اعزام نمایند .

ازنکات دیگر مورد بحث مسئله پرورش دام ، واردات دام و کشتارگاه ها بود . بحث دیوار مرزی و مشکلات جانبی آن منجمله تقسیم زمینهای کشاورزی مردم شریف منطقه نیز مورد تأکید قرار گرفت که مقرر گردید رسیدگی و تهیه گزارش کامل آن به تیم اعزامی واگذار گردد.

جناب آقای دکتر نورا در ابتدای صحبت فرمودید موضوع مرکز تحقیقات سیستان به بحث گذاشته شد. بفرمایید مرکز تحقیقات آیا چه مسائل قابل طرحی میتواند داشته باشد و اساساً چه مزایایی برای منطقه دارد :

نورا: از مهمترین ارکان پیشرفت و توسعه در منطقه ، مسئله مرکز تحقیقات  منجمله مسائل کشت و نمونه های کشت ، دام ، شیلات ، ... است که در همین راستا مطرح شد تا جهت بررسی بیشتر و شناساندن گاو اصیل سیستانی نمونه هایی از آن تهیه و در دستور کار قرار گیرد.

بنده بعنوان نماینده مردم شریف سیستان گزارشی ارائه نمودم که مرکز تحقیقات کشاورزی سیستان فاقد بخش فنی و مهندسی کشاورزی است . به همین دلیل ، ساختارهای سازه ای همواره مورد اعتراض مردم بوده اند . از وزیر محترم درخواست گردید تا بخش مهندسی کشاورزی به مرکز تحقیقات کشاورزی سیستان اضافه گردد و در همین جا اعلام میدارم ازمسئولین محترم مرکزتحقیقات  انتظار  میرود دراین خصوص درخواست لازم را خطاب به وزارت جهاد کشاورزی اعلام نمایند.

بحث نمونه های مختلف دانه های بذری و ارقام گندم ، انگور یاقوتی هیرمند مطرح و مقرر گردید مورد بررسی جامعی قرار گیرد زیرا ریزش و برداشت گندم و غلات درسیستان ، درهرهکتار بین متوسط 2 تن است که وقتی این مسئله خدمت وزیر محترم ارائه گردید ، باعث تعجب فراوان ایشان گردید زیرا درحال حاضر متوسط برداشت در هر هکتار در سایر استانها و مناطق کشور ده تن می باشد که این نوع کشاورزی درمنطقه سیستان عملاًفاقد توجیه اقتصادی می باشد.

بحث منابع طبیعی و نوعی مرغ محلی بنام « خزک » مطرح شد . طی بررسی های بعمل آمده مشخص گردید مرکز تحقیقات دارای کادر قوی می باشد و مقرر شد تخصیص اعتبارات لازم در راستای مباحثی اعم از چگونگی کاهش مصرف آب ، پرورش گاو اصیل سیستانی که سابقاً در منطقه 800 تا 1000 راس از آن درسیستان پرورش می یافته و ...  ، در دستور کار قرار گیرد.

بنده متعهد گردیدم با توجه به دانش و استعدادهای منطقه ، سیستان می تواند نیاز گوشت کشور ، که تقریباً 100هزار تن می باشد را تأمین نماید. در ادامه جناب آقای وزیر هم از یافته های مراکز تحقیقاتی مواردی را بیان فرموده و اشاره داشتندکه ما بیش از 5000 هزار نفرعضو هیأت علمی دراین مراکز داریم که اگر هرکدام از این افراد بتوانند یک مقاله علمی ارائه نمایند خواهیم دید که کشور گام بسیار مهمی را در این زمینه به جلو خواهد برداشت.

مورد دیگری که به آن اشاره شد بحث آبیاری نوین بود. لازم به ذکر است ما در منطقه سیستان یک میلیارد و دویست میلیون متر مکعب آب ذخیره داریم ولی متأسفانه بنا به برخی دلایل اعم از تبخیر ،رسوب در رودخانه ها و ... بسیاری ازاین ذخایر را از دست می دهیم .

جناب آقای نورا ، آیا در این جلسه  پیرامون طوفانهای شن که زندگی مردم در منطقه سیستان را تحت تأثیر قرار داده و اخیراً نیز به کرات در رسانه ملی گزارشاتی از آن ارائه گردیده ، مواردی مطرح گردید ؟

نورا : بله . اتفاقاً در این خصوص گزارش مفصلی ازطوفانها و منشأ آن یعنی خشکسالی های ده سال گذشته در ضلع شمالی سیستان یا تالاب هامون که به دلیل خشکسالی های مذکور ، بافتها و منابع طبیعی آن کاملاً تخریب گردیده و تبدیل به منبعی از خاک های رسی شده و دراثر وزش باد ، بصورت خاک و شن روان به خانه و زندگی مردم راه می یابد ، بحضوروزیر محترم ارائه گردید.

بحث احیای منابع طبیعی مورد تبادل نظر قرار گرفت .  احیای منابع طبیعی نیاز به کار زیاد دارد و باید بصورت دقیق و کارشناسی تحقیق گردد که در محل های مورد نظر ، کاشت چه نوع درختی مفید به اثر بوده و میتواند بازدارنده طوفانهای شن باشد.

پیشنهاد شد حق آبه ای ازچاه نیمه ها گرفته شود و در حوزه شمالی دراختیار منابع طبیعی قرار گیرد تا قسمتی از بافتهای تخریب شده ، احیا گردد. عواملی که به بافتها و منابع طبیعی خسارت وارد می نماید ، بجز عوامل طبیعی عبارتند از تردد احشام و گله های دام در این منطقه ، تردد کاروان خودرو های سنگین از منطقه مرزی و کانال حفر شده در مرز که خاک استخراج شده آن بصورت وسیع موجب تخریب بافتها می گردد. در این راستا تأکید گردید که اگر منابع طبیعی تخریب شده احیاء نگردد ، قطعاً طوفانها شن به سایر مناطق استان منجمله شهرزاهدان سرایت خواهد نمود که وزیرمحترم بیا ن داشتندیک  گروه تحقیقاتی درخصوص مسائل دریاچه هامون تشکیل خواهد شد. مشکل عمده ای که در بحث منابع طبیعی وجود دارد ،اولاً کمبود اعتبارات می باشد و ثانیاً اینکه این امرمتولی واحدی نداشته و متولیان متعدد نمی توانند مدیریتی مناسب در بحث اداره تالاب سیستان داشته باشند.

جناب آقای نورا ، بحث کشاورزی موردی است که شامل قسمت اعظمی از جمعیت سیستان می گردد . دراین خصوص چه مطالبی مد نظر بوده و در جلسه مطرح گردید ؟

نورا : دربحث کشاورزی ،مهمترین مشکلی که گزارش گردید این بود که به دلیل 10 سال خشکسالی های پی در پی ، اکثرزمینها به تبه ماهورهایی تبدیل گردیده اند که نیازمبرم به تسطیح  دارد. و این امر با توجه به محرومیت منطقه ووضعیت معاش و درآمد اهالی محترم سیستان عملاً از عهده مردم خارج است و ضرورت دارد اعتبارخاصی دراین خصوص در نظرگرفته شود که این مطلب مورد تأیید وزیر محترم قرارگرفت .

بحث آبیاری مورد دیگری بود که به آن اشاره گردید و بیان شد آبیاری در منطقه سیستان بصورت انهارسنتی بوده و باعث تبخیرو رسوب می گردد و میتوان گفت تقریباً 75% آب مورد استفاده پرت می شود و رسیدگی  به این موضوع با توجه به اهمیت بالای آب در کشاورزی منطقه ،  امری الزامی است .

در این راستا آبرسانی لوله ای به پیشنهاد بنده دربودجه سال 88 طرح موضوع گردید و امسال نیز بنا به پیشنهاد دولت قراراست از طریق آبرسانی لوله ای مشکل مردم شریف حل گردد. از جناب آقای وزیر خواسته شد تا تسریع در آبرسانی ازچاه نیمه ها به مزارع مردم ، در دستور کار قرار گیرد که در این صورت 90%  آب مصرفی  به نحو احسن مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

حرکت آب بصورت ثقلی از چاه نیمه ها به مزارع مورد توجه و استقبال وزیر محترم قرارگرفت که ایشان نیز دراین راستا اعلام داشتند طرح مذکوربا عنایت به مطلب فوق انرژی بر نبوده و با هزینه بسیاراندکی اجرا میگردد.

در بحث دام مسائلی مورد بحث و بررسی قرار گرفت که نهایتاً جناب آقای وزیر قول دادند تا دام وارداتی حداقل 3 ماه درمنطقه متوقف گردد که این مطلب موجب افزایش وزن دام ،کنترل بیماریهای دامی ، اشتغال زایی و احیای کشتارگاه و شرکت های بسته بندی گوشت دام در منطقه خواهد شد.

بحث آبیاری سفالی در سیستان مورد تأکید وزیر محترم قرار گرفت و بیا ن داشتند این مبحث در سیستان جواب داده و در آبرسانی به باغات و گلخانه ها موفق بوده است و همچنین قول دادند ، اگرمقامات شهرستان ، کمبودی در این زمینه داشته باشند ، وزارتخانه می تواند کمبود اعتبارات تاکستان ها و گلخانه ها را تأمین نمایند.

درخصوص خرید گندم کشاورزان ، گلایه هایی وجود دارد . ازآنجاییکه این امر چند سالی است به عهده وزارت بارزگانی می باشد و نظارت بر آن بصورت کامل و جامع نیست ، کشاورزان منطقه با مشکلاتی مواجه گردیده اند. امسال نیز پول گندم کشاورزان نقداً پرداخت نگردیده و تأخیر زمانی چند ماهه داشته اند. برخی کشاورزان منطقه به ناچار گندم خود را به دلالان و واسطه ها ، گاهاً  کیلویی پنجاه تومان زیر قیمت واگذار نموده اند و نکته جالب اینکه واسطه ها همان گندم را به قیمت واقعی و اصلی به دولت فروخته اند. دراین راستا تأکید گردید که بحث خرید گندم کشاورزان از طریق وزارت جهاد کشاورزی موفق تر انجام می شده و بهتر است این روند کمافی السابق ادامه یابد.

بحث کمبود بذرمرغوب درمنطقه بیان شد که وزیر محترم قول دادند بذر مورد نیاز کشاورزان در سال آینده تأمین گردد و کشاورزان منطقه با بذر مورد تأیید وزارت جهادکشاورزی کشت نمایند. همانطور که درجراید و رسانه ها منعکس گردید امسال متأسفانه قسمتی از گندم کشاورزان بصورت آفت سیاهک ازبین رفت و کشاورزان دچار ضررو زیان سنگینی گردیدند.

لایروبی انهار موضوع دیگری بود که به آن اشاره شدکه از وزیر محترم در خصوص لایروبی بموقع انهار تشکر گردید و درخواست شد تا اجرای بموقع این طرح ؛ در سالجاری در دستور کار قرارگیرد.

جناب آقای نورا ، در مطالبتان به بحث مدیریت یکپارچه آب و خاک اشاره فرمودید . بفرمایید این مبحث در چه راستایی می باشد ؟

آب از طریق رودخانه ها و محل ذخایر ما یعنی چاه نیمه ها به مزارع منتقل می شود. بخش خاک نیز در اختیار ارگان دیگری است . 3 ارگان در این امر دخالت دارند.

1.     آب منطقه ای باید رودخانه ها و کانالهای درجه یک و دو را لایروبی  وآماده سازی کرده و سهمیه بندی نماید.

2.     مسئولیت کانالهای درجه سه و چهار برعهده جهاد کشاورزی بوده وجاده های بین مزارع و لایروبی انهار برعهده این ارگان می باشد.

3.     شرکت توسعه آب و خاک نیز در این میان بخش دیگری از وظایف را عهده دار است.که این سه ارگان مختلف با هم در ارتباط تنگاتنگ نبوده و تصمیمات آنها با هم همسو نمی باشد . دراین راستا درخواست گردید مدیریت آب وخاک بصورت یکپارچه زیرنظر وزارت جهاد کشاورزی باشد یعنی  همه اختیارات چاه نیمه ها ،تسطیح زمین ها و ... تماماً دراختیارجهاد کشاورزی قرارگیرد .زیرا درتجربه سالهای بعد از انقلاب این موضوع ثابت شده که به دلیل تصمیمات ناهماهنگ ،مردم منطقه خسران زیادی دیده اند.که وزیرمحترم نیز بر این مطلب صحه گذاشته وتأکید داشتند که این موضوع باید ازمسیر هیأت دولت حل شود و مقرر شد موضوع از طریق ایشان طرح موضوع گردد.

در پایان اگر دربحث جهاد کشاورزی مسئله یا مورد خاصی وجود دارد ، بیان بفرمایید.

نورا: دراین راستا از نکات دیگری که گریبانگیرمردم منطقه گردیده بحث کمبود ماشین آلات کشاورزی اعم از کمباین ، لودر و ... می باش که اگر هم درمنطقه تعدادی از این ماشین آلات موجود باشد به دلیل عدم استفاده در سالهای خشکسالی ، نیاز به آماده سازی دارد و در سایر کشورها معمولاً اگردستگاه ها و ماشین آلات کشاورزی ده سال بلااستفاده باشند دولت ها درخصوص راه اندازی و آماده سازی ، حمایت لازم را اعمال مینمایند.که لازم است این مسئله مورد توجه مسئولین و دولتمردان کشور قرار گیرد.

در خصوص بذر ما در منطقه با کمبود مواجه بودیم که انشاءا... امیدواریم  با نظر مسئولین این معضل حل گردد.

نکته حائز اهمیت در بحث کشاورزی اینکه متأسفانه چندین هکتاراززمین های مرغوب ما درآنسوی مرز قرارگرفته است . ما دراروندرود بخاطراسترداد زمین های ایران عزیز  ، خیلی شهید دادیم ولی اینجا و در سیستان  ، خودمان با دستانمان دیوارکشی کردیم و خیلی راحت بخش عظیمی از زمین های کشاورزی مان را ازخاک ایران جدا نمودیم . حال کشاورزان مشکل تردد داشته و نیروی انتظامی اجازه تردد کشاورزان زحمت کش را نمی دهد. افاغنه نیز به این زمین ها تعرض کرده اند . کشاورزان برای لایروبی رودخانه ها که 500 تا 1000 متر با دیوار مرزی فاصله دارد با مشکل مواجه می باشند و عدم لایروبی رودخانه مردم عزیزمان را با خشکسالی و کم آبی مواجه نموده است که بیان این مطالب برای جناب آقای وزیربسیار  تعجب برانگیز بود.